Samen bouwen aan een circulaire zorgketen
Terugblik op het eerste Care2Change Circulaire Zorg Symposium.
EM2 op het Suikerterrein in Groningen stond woensdag 28 oktober volledig in het teken van circulaire zorg. Professionals uit ziekenhuizen, kennisinstellingen, bedrijven en overheden werkten samen aan één ambitie: de zorgketen toekomstbestendig maken door minder CO2-uitstoot, minder afval en meer hergebruik.
De zorg is verantwoordelijk voor zo'n 7% van de CO2-uitstoot in Nederland en produceert veel afval. Care2Change, het Noord-Nederlandse consortium van ziekenhuizen, kennisinstellingen en bedrijven, wil deze cijfers structureel omlaag brengen. Het symposium is onderdeel van een beweging waarin concrete oplossingen voor minder gebruik, hergebruik, recycling en duurzame inkoop centraal staan.
Care2Change in de prijzen Duurzame 30
De dag startte feestelijk. Care2Change-projectleider Femke van der Zant nam de dag voor het symposium namelijk de prijs voor Duurzame Samenwerking in ontvangst tijdens het slotevenement van de Duurzame 30. Een mooie opsteker voor alle Care2Change-partners in deze grootschalige samenwerking.
Keynote Tom Middendorp
Voormalig Commandant der Strijdkrachten Tom Middendorp gaf de aanwezigen in zijn openingslezing een indringend en actueel perspectief op klimaat en zorg. In zijn werk in onder meer Afghanistan zag hij hoe waterschaarste, droogte en grondstoffentekorten aanjagers zijn van onveiligheid en instabiliteit – met directe gevolgen voor onze samenleving én de continuïteit van onze zorg.
"Klimaatverandering is de dieperliggende oorzaak van veel problemen die we momenteel in de wereld ervaren." - Tom Middendorp, voormalig Commandant de Strijdkrachten
Circulariteit en klimaat zijn niet alleen een duurzaamheidsvraagstuk, vindt Middendorp. Het zijn wezenlijke randvoorwaarden voor continuïteit, betaalbaarheid en weerbaarheid van de zorgketen. Hij prees nadrukkelijk de voortrekkersrol van de betrokken organisaties in Noord-Nederland op dit gebied.
Circulaire bedrijvenmarkt
Tijdens de lunch werd de circulaire markt druk bezocht. Hier stonden verschillende bedrijven uit Noord-Nederland* centraal die allerlei oplossingen bieden voor bijvoorbeeld hergebruik, recycling en inzicht in afvalstromen. Bedrijven zijn interessante partners voor veel circulaire vraagstukken en spelen een cruciale rol in de zo noodzakelijke ketensamenwerking.
Onderzoek draagt bij aan circulaire zorg
In het middagprogramma presenteerden 5 onderzoekers uit het Care2Change-consortium hun werk in korte pitches aan het publiek: Brandon Uiterwijk, Johanna Thomann, Sytske Kuipers, Ivan Werthmann en Lieuwe Wijma. Wetenschap en praktijk komen in hun verhalen zichtbaar bij elkaar. Zo maken zij levenscyclusanalyse (LCA's) van medische producten, kijken ze naar optimaal materiaalgebruik en onderzoeken ze hoe we duurzaam gedrag kunnen bevorderen. De pitches onderstrepen dat Noord-Nederland sterke onderzoekslijnen heeft die direct bijdragen aan circulaire zorg.
Kraak de keten: samen aan echte vraagstukken werken
In interactieve deelsessies gingen deelnemers in gemengde groepen ook zelf aan de slag met vraagstukken uit de zorgketen. Bijvoorbeeld met hoe je op basis van een businesscase circulair kunt inkopen. Of met hoe de keten luiers en incontinentiemateriaal kan recyclen. Voor dit laatste vraagstuk is momentum, omdat er zeer binnenkort een politiek besluit wordt genomen over het verplicht stellen van het hoogwaardig verwerken van luiers.
Door vanuit verschillende perspectieven vast te stellen waar de zorgketen vastloopt, kom je gezamenlijk vaak tot haalbare oplossingen en een gerichte aanpak. Dat helpt ook om na een pilot tot daadwerkelijke bredere implementatie van duurzame aanpassingen te komen.
Beweging die meer kan betekenen
Schelto Kruijff, oncologisch chirurg en Chief Green Officer in het UMCG benadrukt in zijn slotwoord dat we complexe problemen kunnen aanpakken als we schuttingen tussen organisaties en sectoren afbreken en samen verantwoordelijkheid nemen. Voor hem smaakt de samenwerking naar meer. Zonder afvalprobleem was Care2Change nooit ontstaan en juist door dat probleem aan te pakken, kan deze 'beweging' veel meer betekenen voor de gezondheid van de regio.
Knuffelbeer van zorgafval
Met een knipoog bedankt hij het zorgafval hiervoor, dat ondertussen in de vorm van een grote beer naast hem op het podium staat. Kunstenares Maria Koijck heeft vandaag korte metten gemaakt met zorgafval dat de aanwezigen op verzoek meenamen uit de ziekenhuizen. Het is haar 'beer op de weg' geworden, die wat haar betreft 'geknuffeld' moet worden. Deze knuffelbeer begint zijn reis op de UMCG-kinderafdeling om nog meer mensen ervan bewust te maken dat we af moeten van al het zinloze zorgafval.
*Care Parts, Sealed Cycle, Boikon, NTCP, Vepa the future factory, JC Electronics, Implican, NOWTEX, H&P Moulding
